patienten in beweging

Je ‘ligt’ in het ziekenhuis. Tenminste, dat zeggen we vaak. Maar als het aan onze fysiotherapeuten Lian Jansen en Caroline van der Spek ligt, gaat ‘bewegen’ een veel belangrijkere rol spelen. In april startten ze een pilot op de afdeling Interne A2 in Nieuwegein. Doel is om patiënten én hun bezoek te motiveren om zoveel mogelijk te blijven bewegen.

“Bewegen is enorm belangrijk voor het herstel van patiënten”, vertellen de fysiotherapeuten. “Het blijkt dat patiënten tijdens een ziekenhuisopname negentig procent van de tijd liggen of zitten! Wie de hele dag in bed ligt, verliest tot vijf procent spierkracht per dag. Na vijf dagen bedrust kunnen oudere patiënten vaak al niet meer de normale dagelijkse activiteiten uitvoeren. Functieverlies, zeker bij oudere, kwetsbare patiënten ligt dus op de loer.”

De cijfers zijn helder. En de gevolgen van een vergrote inactiviteit ook. Patiënten die een goede conditie hebben en tijdens een ziekenhuisopname regelmatig blijven bewegen, hebben minder risico op complicaties. Hoe fitter iemand is, hoe sneller hij herstelt.”

Koek en Zopie

Om patiënten tijdens de opname meer te laten beweging, zijn er drie beweegprogramma’s –folders met beweegadviezen en oefeningen- en twee wandelroutes ontwikkeld. Samen met een werkgroep van de klinische afdeling Interne Geneeskunde zijn deze op de afdeling geïmplementeerd. De programma’s zijn afgestemd op de mogelijkheden van de patiënt. Het eerste programma is bedoeld voor mensen die niet uit bed kunnen of mogen. Zij krijgen eenvoudige oefeningen waarmee ze zoveel mogelijk actief blijven. Het tweede programma is voor mensen die op de kamer zelfstandig oefeningen kunnen doen en het derde programma is voor mensen die door het ziekenhuis kunnen lopen.

“We hebben ook twee wandelroutes gemaakt, een Kunst en Cultuurroute en een Koek en Zopieroute", vertellen de twee. “Deze routes kunnen patiënten zelfstandig of onder leiding van familie en bezoek lopen.”

De afdelingsverpleegkundige bekijkt samen met de patiënt en evt. naasten welk beweegprogramma het beste past. De beweegprogramma’s staan in een standaard op iedere patiëntenkamer. Er is ook een start gemaakt met een beweeghoek op de afdeling. Daar staat een hometrainer, oefenmaterialen en er is een plek om de oefening van de maand uit te voeren. Van deze ruimte wordt inmiddels al druk gebruik gemaakt.

Nog niet klaar!

Hoewel de pilot pas enkele maanden draait, zijn de reacties erg enthousiast. Van verpleegkundigen, artsen én patiënten. “Na drie maanden gaan we evalueren om dit daarna ziekenhuisbreed te implementeren. Het moet gemeengoed worden bij de medewerkers, bij familie en bij andere bezoekers. Bewegen draagt bij aan herstel. En dat moet ook niet ophouden als je het ziekenhuis verlaat. We hebben al een patiënt die na ontslag thuis een hometrainer heeft aangeschaft omdat ze zoveel profijt voelde van haar dagelijkse fietskilometers. Het belang van meer bewegen dringt steeds meer door. Maar we zijn nog lang niet klaar!”