Communicatiekaarten helpen verpleegkundigen en anderstalige patiënten elkaar beter te begrijpen
Beschikbaar in vijf talen: Arabisch, Turks, Pools, Russisch en Oekraïens
Om de communicatie met patiënten die geen Nederlands of Engels spreken of verstaan te verbeteren, heeft het St. Antonius Ziekenhuis communicatiekaarten ontwikkeld. De kaarten bevatten veelvoorkomende vragen, uitleg en afbeeldingen van medische handelingen. Zo kunnen verpleegkundigen en patiënten elkaar tijdens de dagelijkse zorg beter begrijpen.
In het ziekenhuis komen verpleegkundigen regelmatig in contact met patiënten die geen Nederlands of Engels spreken. Dat kan tot lastige situaties leiden. Een verpleegkundige wil bijvoorbeeld een infuus inbrengen of bloed afnemen, maar de patiënt begrijpt niet wat er gaat gebeuren. De uitleg komt niet over, waardoor iemand onzeker of gespannen wordt. Juist tijdens dit soort korte zorgmomenten is duidelijke communicatie belangrijk.
Het idee voor de communicatiekaarten ontstond op de afdeling Cardiologie. Cardiologieverpleegkundigen Ilse Nagtzaam en Nina van Rossem ontwikkelden het hulpmiddel vanuit de dagelijkse praktijk. "Voor uitgebreide gesprekken gebruiken we natuurlijk een professionele tolk," vertelt Ilse Nagtzaam. "Maar voor veel dagelijkse handelingen heb je vooral behoefte aan een snelle en praktische manier om elkaar te begrijpen."
Woorden en beelden samen
De communicatiekaarten bevatten veelvoorkomende vragen en situaties die dagelijks op de verpleegafdeling voorkomen. Denk aan vragen over pijn, misselijkheid, eten en drinken of hulp bij een toiletbezoek. Ook bevatten de kaarten illustraties van medische handelingen, zoals bloedprikken, het inbrengen van een infuus, wondverzorging, een ECG en een röntgenfoto.
Door tekst te combineren met afbeeldingen kunnen verpleegkundigen snel uitleg geven over wat er gaat gebeuren. "Door een afbeelding aan te wijzen en de uitleg in de eigen taal te laten zien, merken we dat patiënten zich veel meer op hun gemak voelen en vertrouwen hebben," vertelt Nina van Rossem.
Zorgvuldig ontwikkeld
Bij de ontwikkeling van de communicatiekaarten brachten de verpleegkundigen van de afdeling Cardiologie eerst de meest voorkomende vragen en zorgsituaties in kaart. Collega's die verschillende talen spreken, dachten mee over de vertalingen. Daarna controleerde een professioneel vertaalbureau alle teksten. De illustraties zijn speciaal gemaakt door de illustrator van het St. Antonius.
Belangstelling groeit
Ook buiten het St. Antonius is belangstelling voor de communicatiekaarten. Na aandacht op sociale media kwamen er tientallen aanvragen binnen van andere ziekenhuizen, thuiszorgorganisaties en verpleeghuizen. Dat laat zien dat ook andere zorgorganisaties behoefte hebben aan een praktisch hulpmiddel om beter te kunnen communiceren met patiënten die een andere taal spreken.