Nieuw: een IC op de psychiatrische afdeling van het St. Antonius
Meer in verbinding bij intensieve begeleiding van mensen in psychische nood

Angst, onrust of spanning kunnen tijdens een ernstige psychische crisis snel oplopen. Juist dan is het belangrijk dat zorgverleners dichtbij kunnen blijven en samen met de patiënt zoeken naar wat helpt. Daarom heeft het St. Antonius Ziekenhuis als eerste niet-academische ziekenhuis in Nederland een Intensive Care-ruimte (IC) op de afdeling Psychiatrie. In deze ruimte kan een patiënt tijdelijk één-op-één worden begeleid.
Op de acute afdeling Psychiatrie & Medische Psychologie (P&MP) worden patiënten behandeld met ernstige psychische problemen, vaak in combinatie met een lichamelijke aandoening. Patiënten bevinden zich op zulke momenten in een van de meest kwetsbare periodes van hun leven.
Meer in verbinding in plaats van afzondering
Wanneer angst, onrust of spanning bij een patiënt snel oploopt, kan het helpen als een zorgverlener continu dichtbij blijft om hem of haar weer rust te laten vinden. Sinds juli dit jaar heeft de afdeling hiervoor een speciale IC-ruimte. Anders dan een gewone IC, waar ernstig zieke patiënten aan verschillende apparaten liggen en veel geluiden en prikkels zijn, is deze ruimte juist rustig en prikkelarm ingericht. Het is een veilige plek waar een patiënt samen met een zorgverlener tot rust kan komen. Voorheen was er, als intensieve begeleiding op de afdeling niet voldoende was, alleen nog de mogelijkheid om een patiënt af te zonderen in een separatieruimte.
De nieuwe ruimte past bij de manier waarop het St. Antonius hulp wil bieden aan mensen in psychische nood. “Hier kunnen we intensieve medische zorg combineren met de manier waarop we psychiatrische zorg willen geven”, zegt Betsie Wijnmaalen-van Dijk, teamhoofd op de Psychiatrie. “Door juist op moeilijke momenten dicht bij de patiënt te kunnen blijven. We geloven dat veiligheid niet alleen ontstaat door grenzen te stellen, maar juist ook door verbinding te maken.”
Deze manier van werken vraagt ook iets van verpleegkundigen. “We moeten onzekerheid durven verdragen en niet altijd meteen een oplossing willen hebben. Ook moeilijke emoties van patiënten, naasten én van onszelf horen daarbij. Dat vraagt dat we blijven leren en reflecteren”, vertelt Maarten Pols, psychiatrisch verpleegkundige.
Ruimtes ondersteunen de zorg
De nieuwe IC-ruimte is onderdeel van een grotere vernieuwing van de afdeling. Naast de IC zijn er een open teampost, een nieuwe comfortroom en een Extra Beveiligde Kamer (EBK). Elke ruimte heeft een eigen functie en ondersteunt verpleegkundigen om zo dichtbij mogelijk te blijven. Wanneer de spanning bij een patiënt toeneemt, kan de comfortroom een eerste plek bieden om tot rust te komen. Als meer ondersteuning nodig is, kan de patiënt gebruikmaken van de IC. Hier is één-op-één begeleiding en medische zorg mogelijk. De IC vormt daarmee een tussenstap vóór de EBK. Alleen als er echt geen andere passende mogelijkheid is, wordt de EBK ingezet.
De EBK biedt, in vergelijking met de vroegere separatieruimte, meer mogelijkheden om nabijheid, contact en de relatie met de patiënt te behouden. Door de inrichting blijft zichtcontact met de verpleegkundige mogelijk, terwijl er ook ruimte is voor privacy. Zo kan de patiënt zelf de luxaflex sluiten. De patiënt heeft de ruimte om de omgeving zoveel mogelijk zelf af te stemmen op persoonlijke behoeften en wat op dat moment prettig of helpend voelt, bijvoorbeeld het openen van een raam of het licht bedienen.
Samen ondersteunen deze ruimtes dezelfde manier van werken: dichtbij blijven, contact houden en de zorg zoveel mogelijk afstemmen op wat een patiënt op dat moment nodig heeft.