Behandelingen & onderzoeken

Bijschildklierscan

Een bijschildklierscan brengt de werking en de ligging van de bijschildklieren in beeld. De scan wordt meestal aangevraagd als uit bloedonderzoek blijkt dat een van de bijschildklieren te hard werkt (hyperparathyreoïdie).

Op deze pagina snel naar

Voorbereiding

Medicijnen

U mag in de periode voor het onderzoek geen medicijnen gebruiken die het onderzoek kunnen beïnvloeden. Dit zijn:

  • Jodiumhoudende medicijnen. Sommige (thuiszorg)medicijnen, zoals hoestdrank en multivitaminen, bevatten jodium en kunnen daardoor de foto’s beïnvloeden.
  • Medicijnen die de werking van de bijschildklieren beïnvloeden.

Nuchter

Voor dit onderzoek moet u in het ziekenhuis een capsule met radioactief jodium innemen. Voor en na het innemen van deze capsule moet u nuchter zijn. Dat betekent dat u niets mag eten en alleen een slokje water mag drinken bij het tandenpoetsen of bij het innemen van de medicijnen die u wel kunt gebruiken. Dit moet u volhouden tot 1,5 uur nadat u de capsule ingenomen heeft.

Zwangerschap en borstvoeding

Bent u zwanger? Neem dan ruim voordat het onderzoek plaatsvindt contact met ons op. Als u borstvoeding geeft, dan moet u hier na het onderzoek 24 uur mee stoppen. U kunt wel kolven; de afgekolfde melk kunt u na 24 uur weer gebruiken.

Onderzoek

De bijschildklierscan wordt gedaan om te kijken waar een niet-goed functionerende bijschildklier precies ligt. Het onderzoek verloopt als volgt:

  • Op de eerste afgesproken tijd gaat u naar de afdeling Nucleaire Geneeskunde en meldt u zich bij de balie. Als u een schriftelijke afspraakbevestiging hebt, neem deze dan mee. Als u deze niet hebt, krijgt u bij de balie een sticker met uw gegevens. De laborant heeft deze nodig, dus houd deze bij de hand. U kunt nu plaats nemen in de wachtkamer.
  • Als u aan de beurt bent, haalt de laborant u op. Hij/zij geeft u de capsule met radioactief jodium. Deze neemt u in met wat water.
  • Nadat u de capsule hebt ingenomen, blijft u nog anderhalf uur nuchter. U mag dus pas na anderhalf uur weer eten en drinken. 
  • U mag de afdeling nu verlaten. Het lichaam heeft ongeveer 5 uur nodig om de capsule op te nemen.

Eerste fotoserie

  • Op de tweede afgesproken tijd neemt u weer plaats in de wachtkamer. U hoeft zich nu niet te melden. Als u aan de beurt bent, haalt de laborant u op. U krijgt een injectie met een radioactieve stof. Deze stof heeft geen bijwerkingen. Behalve de prik (te vergelijken met bloedprikken) merkt u hier niets van.
  • Deze stof moet een kwartier inwerken. In deze tijd blijft u in de wachtkamer zitten.
  • Na een kwartier haalt de laborant u weer op. U gaat naar de ruimte waar de eerste fotoserie gemaakt wordt. Hier gaat u op uw rug op een onderzoekstafel liggen. U kunt uw kleren aanhouden, alleen sieraden om uw hals moet u af doen. Deze kunt u in de onderzoeksruimte neerleggen.
  • U ligt met uw hoofd iets achterover in een soort bakje. De laborant plaatst de camera ongeveer 6 centimeter boven uw hals. Deze camera vangt de straling die de radioactieve stof uitzendt op en zet deze om in beelden. De laborant maakt vanuit verschillende richtingen foto’s van uw hals. Deze eerste fotoserie duurt een half uur.
  • Hierna neemt u weer even plaats in de wachtkamer. U wordt zo snel mogelijk door de laborant opgehaald voor de tweede fotoserie.

Tweede fotoserie

  • De tweede fotoserie vindt in een andere kamer plaats. Hier ligt u op dezelfde manier op de onderzoekstafel, maar nu er draaien twee camera’s om uw hals heen. Hiermee wordt een driedimensionaal beeld van uw bijschildklieren gemaakt.
  • Tot slot maakt hetzelfde apparaat nog een korte CT-scan van de hals, waarmee de precieze ligging van de bijschildklieren nog duidelijker wordt gemaakt.
  • Voor deze CT-scan schuift de tafel waarop u ligt een paar keer heen en weer. Daarbij is het belangrijk dat u in dezelfde houding blijft liggen. De tweede fotoserie duurt in totaal een half uur.

Nazorg

Bijwerkingen

Het bijschildklieronderzoek kent geen bijwerkingen. U kunt na afloop dus gewoon naar huis rijden, fietsen, lopen of met het openbaar vervoer. Ook eten en drinken kunt u doen zoals u gewend bent. De uitslag is binnen 7 werkdagen bekend bij de specialist.

Contact met anderen

De hoeveelheid gebruikte straling is klein en verdwijnt snel. Na het onderzoek kunt u normaal omgaan met volwassenen. Kinderen onder de 3 jaar zijn extra gevoelig voor straling. In de 24 uur nadat de radioactieve stof toegediend is, is het daarom beter niet te lang heel dicht bij een jong kind te zijn. Dat betekent bijvoorbeeld dat u hem/haar niet langer dan een half uur op schoot houdt. Verder kunt u kinderen gewoon verzorgen. Het is ook aan te raden de eerste 24 uur wat afstand te houden van zwangere vrouwen.

Wat is een bijschildklier?

Een bijschildklier is ongeveer 5 mm groot. De meeste mensen hebben er vier. Gewoonlijk liggen ze in de hals, tegen de schildklier aan. Het komt soms ook voor dat ze wat lager in de borst of wat hoger in de hals liggen. Deze variaties hebben geen invloed op de functie van de bijschildklieren.

De bijschildklieren regelen de hoeveelheid kalk en fosfaat in het lichaam. Als ze dit niet goed doen, kan dat gevolgen hebben voor de bloeddruk, de botten en de nieren. Meestal wordt dit als eerste gezien door afwijkingen in de bloedwaarde. De meest voorkomende oorzaak van een niet-goed werkende bijschildklier is een goedaardige tumor (adenoom) op een van de klieren. Dit kan behandeld worden door een operatie of medicijnen. Het kan ook zijn dat besloten wordt nog even af te wachten en alleen regelmatig bloed te prikken.

Toon meer

Waarom duurt het onderzoek zo lang?

De langste wachttijd is de tijd tussen het innemen van de capsule en de injectie. De wachttijd is zo lang, omdat het lichaam die tijd nodig heeft om de capsule goed op te nemen. U hoeft tijdens deze wachttijd niet in het ziekenhuis te blijven.

Een andere reden is dat we op de Nucleaire Geneeskunde radioactieve stoffen gebruiken om organen zichtbaar te maken. De hoeveelheid straling die we gebruiken, is erg klein. Om toch een goed beeld te krijgen, is het nodig om lange tijd opnames te maken. Denk aan een normale foto: wanneer je in het donker een foto maakt, heb je een lange sluitertijd nodig.

Bij het bijschildklieronderzoek is het ook nog zo dat we heel kleine organen (een bijschildklier is ongeveer 5 mm) willen afbeelden. Ze zijn dus moeilijk te zien. Dat wordt nog lastiger gemaakt, omdat ze erg lijken op de schildklier, waar ze vlak tegenaan liggen. Om de kleine bijschildklieren te kunnen zien en om het verschil te zien tussen de bijschildklieren en de schildklier, maken we op meerdere manieren foto’s.

Toon meer

Gerelateerde informatie

Code
NG 18-O